1. Могай тӱсан температур .?
Тӱс температур — волгыдын тӱс содержанийжым ончыктышо висыме единице. Айста, тыге шотлен налына
тушто яндар шем арвер уло (абсолютный шем кап) тудын ӱмбаке волен шичше чыла шокшым поглощает, да тиде жапыште шокшо дене ыштыме чыла энергийым луктеш “тӱня”, тӱрлӧ температур годым тӱрлӧ тӱсан лиеш.
Шокшо лийме деч вара, шем тела эркын-эркын шем гыч ужарыш вашталтеш, Нарынче, Ош, да адак кок волгыдым луктеш. Иктаж-могай температур марте шокшо годым, шем кап дене лекше волгыдын спектральный компонентшым тиде температур годым тӱс температур маныт, а висыме единице “К” (Кельвин). Тугеже, ик мут дене, тӱс температур волгыдо тӱсым ончыкта.
Кече волгыдын тӱс температуржо тыгак эреак вашталт толеш. Мут, кече лекме деч ончычсо кече температур цвета синий, кече лекме деч вара тӱс температур нарынче, кечывал температур тӱсшӧ ош, да йӱдым тӱс температур кӱшыл, да т.м..Кече волгыдын тӱсшым вашталтыме амалже тӱҥ шотышто атмосферын волгалтмыж дене кылдалтын, кече температурын кугу вашталтышыж деч.
2,Тӱс температурым кузе шотлаш?
Иктаж-могай волгыдо источник гыч лекше волгыдо иктаж-могай температур годым шем телан лекше волгыдо дене икгай спектральный компонент дене гын, тудо иктаж-могай маналтеш (К) тӱс температур. Мут, 100 Вт лампе дене лекше волгыдын тӱсшӧ 2527°C температур годым абсолютный шем телан тӱсшӧ дене икгай. Тунам тиде лампе дене лекше волгыдын тӱс температуржо: (2527+273) К = 2800К.
3,Тыглай тӱс температур：
Тӱрлӧ волгыдо источник-влакын тӱрлӧ тӱсан температурышт уло. Мемнан илышыште тыглай тӱс температур:
1700 К: Спичке волгыдо
1850 К: Мом
2700 К~3300К: Вольфрам лампе (лампе лампе .)
3000 к: Галоген лампе да кӱшыл люминесцентный лампе
3350 К: Студий “CP” тӱня
3400 К: Студийысе лампе-влак, фотографический прожектор-влак
4100 К: Тылзе волгыдо
5000 К: Горизонт кечывал волгыдо
5500 К: Тыглай кечывал волгыдо, электрон вспышка
6420 К: Ксеноновый дуговой лампе
6500 К: Эн шарлыше тӱс температур ош волгыдо люминесцентный лампе
9300 К: Телевизор экран
Ме тидым ужына: тӱс температур мыняр кугурак, волгыдо мыняр йӱштӧ; тӱс температур мыняр изирак, волгыдо мыняр шокшо.
1. Мӧҥгешла, ме шокшо ош волгыдо манына, 2000k-3200K тӱсан температур дене волгыдо;
2. Нейтральный ош тӱс 4000K-4600K тӱсан температур дене волгыдым ончыкта;
3. Положительный ош волгыдо 6000К-6000К тӱсан температур дене волгыдым ончыкта;
4. Йӱштӧ ош волгыдо 7000К-8000К тӱсан температур дене волгыдым ончыкта.
4,Тӱс температурын эффектыже/рольжо
Тӱрлӧ тӱсан температур тӱрлӧ атмосферым ышта да еҥ-влаклан тӱрлӧ психологический шижмашым пуа.
1、 Тӱс температур 3300K деч шагалрак годым, свет в основном красный свет в основном красный, еҥ-влаклан шокшым пуэн, уютный и гармоничный чувство;
2、 Тӱс температур годым 3300-6000К, еҥ-влаклан тыныс шижмашым пуа, комфорт да пеҥгыдылык;
3、 Тӱс температур 6000K деч ӱлнӧ улмо годым, кок волгыдо кугу ужашыжым налеш, кудо еҥ-влаклан лыпландарымашым пуэн кертеш, баракелде, да йӱштӧ шижмаш. Тудо еҥ-влаклан лум кубик-влакым ушештарен кертеш, кок кава синий небо синий небо синий небо, эр, да т. д., да свежалыкым ончыкташ келшен толеш, меланхолия, Тыныс сценысе атмосфера;
4、 Ешартыш, кунам пространствыште тӱс температур ойыртем пеш кугу да контраст пеш виян, еҥ-влаклан шке шинчаончалтышыштым чӱчкыдынак келыштараш куштылго, тидыже ужмо да уш-акыл лушкыдылыкым луктеш.
5,Илышыште лампе тӱсан температур кузе чын ойыро?
l Функциональный илыме пӧлемын тӱҥ функцийже — уна-влакым вашлиймаш. Волгыдо йодмаш волгыдо да шокшо, утларакше нейтральный волгыдо, да тӱс температур 3500~4000K йыр виктаралтеш;
l Мален колтымо деч ончыч эмоциональный лушкыдылыкым налаш манын, мален колтымо пӧлемыште волгалтарыме шокшо да шкетын лийшаш, сандене шокшо волгыдо источник-влакым йӧратат. Тӱс температур 2700~3500К наре лийшаш (шокшо ош волгыдо), кудыжо волгалтарыме условийлан гына огыл келшен толеш, но тыгак шокшо да романтике атмосферым ышта;
l Ресторан — пӧртыштӧ кӱлешан кочмо вер, да йӧнан опыт пеш кӱлешан. Рестораныште волгалтарыме ойырен налме годым шокшо тӱсым ойырен налаш сайрак, вет психологически, шокшо тӱсан волгыдо йымалне кочкаш утларак тамле. Тугеже, эн сай тӱс температур 3500~4000k ойырен налаш, кочкышым пеш локтылалтше ок ыште, но тыгак шокшо кочкыш атмосферым ышташ;
l Тунемме пӧлем — лудмо вер, возымаш але пашам ыштымаш. Тудо шып да лыпландарыше шижмаш кӱлеш, да пеш шокшо тӱсан волгалтарымашым кучылташ ок лий. Бирок, шымлымаш тыгак вер, кушто тендан шинчада кужу жап кучылташ кӱлеш. Пеш кугу тӱс температур куштылгын шинча лушкыдылыкым луктын кертеш. Тӱс температур 4000~5500К йыр контрольышто кучаш темлалтеш, ни пеш шокшо, ни пеш йӱштӧ;
l Кухньышто волгалтарыме годым палыме лиймашым шотыш налаш кӱлеш. Пакчасаскан тӱҥ тӱсшым арален коден кертше люминесцентный лампым кучылташ сайрак, саска, да шыл. Тӱс температур коклаште виктаралтеш 5500 да 6500К, тидыже кочкышым тӱсшӧ дене гына огыл оҥайым ышта, но тыгак повар-влаклан мушмо годым кугурак ойыртемым ышташ полша;
l Ванный пӧлем — тиде вер, кудым ме пеш чӱчкыдын кучылтына. Тиде жапыште, посна функцийже дене кылдалтын, волгыдо пеш пычкемыш але пеш локтылалтше лийшаш огыл, мемнан кап-кыл состоянийым эскераш куштылго лийже манын. Темлалтеш, волгыдо тӱс температур 4000-4500К.
